حدیث دربارهكلّياتى درباره وظايف امام
تفسير القمي:إنَّما صارَت لِلإِمامِ وَحدَهُ مِنَ الخُمسِ ثَلاثَةُ أسهُمٍ، لِأَنَّ اللّهَ قَد ألزَمَهُ ما أَلزَمَ النَّبِيَّ مِن تَربِيَةِ الأَيتامِ، ومُؤَنِ المُسلِمينَ، وقَضاءِ دُيونِهِم، وَحَملِهِم فِي الحَجِّ وَالجِهادِ، وذلِكَ قَولُ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله لَمّا أنزَلَ اللّهُ عَلَيهِ: «النَّبِىُ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنفُسِهِمْ وَ أَزْوَ جُهُ أُمَّهَـتُهُمْ» ۱ وهُوَ أبٌ لَهُم، فَلَمّا جَعَلَهُ اللّهُ أباً لِلمُؤمِنينَ لَزِمَهُ ما يَلزَمُ الوالِدَ لِلوَلَدِ.
فَقالَ عِندَ ذلِكَ: مَن تَرَكَ مالاً فَلِوَرَثَتِهِ، ومَن تَرَكَ دَينا أو ضَياعا ۲ فَعَلَى الوالي، فَلَزِمَ الإِمامَ ما لَزِمَ الرَّسولَ، فَلِذلِكَ صارَ لَهُ مِنَ الخُمسِ ثَلاثَةُ أسهُمٍ. ۳
تفسير القمّى:علّت آن كه سه سهم از خمس، تنها به امامْ اختصاص يافته، آن است كه خداوند، او را همانند پيامبر، ملزم به سرپرستى و تربيت يتيمان، و تأمين هزينه مسلمانان، پرداخت بدهى آنان و بُردنشان به حج و جهاد كرده است. اين، فرموده پيامبر خداست آن گاه كه خداوند، اين آيه را به او فرو فرستاد: «پيامبر، نسبت به مؤمنان، از خودشان سزاوارتر است و همسرانش مادران ايشان اند» . و او پدر آنان است. پس چون خداوند او را پدرِ مؤمنان قرار داد، همان وظيفه را يافت كه پدر نسبت به فرزند دارد».
در اين هنگام فرمود: «هر كس از خود، دارايى اى بر جاى گذارَد، از آنِ وارثان اوست و هر كس بدهكارى يا عائله اى برجاى گذارد، [پرداخت بدهكارى و سرپرستى عائله] بر عهده زمامدار است. بنا بر اين، امام، همان وظيفه اى را دارد كه پيامبر داشت. از اين رو، سه سهم خمس، متعلّق به او شد.