حدیث دربارهپيام او به پادشاه روم

رسول اللّه صلى الله عليه و آلهـ فيما كَتَبَ إلى مَلِكِ الرُّومِ ـ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ، مِن مُحَمَّدٍ عَبدِ اللّهِ ورَسولِهِ إلى هِرَقلَ عَظيمِ الرُّومِ، وسَلامٌ عَلى مَنِ اتَّبَعَ الهُدى. أ مَّا بَعدُ، فَإنِّي أدعوكَ بِدِعايَةِ الإسلامِ، أسلِم تَسلَم، وأسلِم يُؤتِكَ اللّهُ أجرَكَ مَرَّتَينِ، فَإن تَوَلَّيتَ فَعَلَيكَ إثمُ الأريسيِّينَ. ۱ ويا «يَـأَهْلَ الْكِتَـبِ تَعَالَوْاْ إِلَى كَلِمَةٍ سَوَآء بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَا نَعْبُدَ إِلَا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْـئا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِّن دُونِ اللَّهِ فَإِن تَوَلَّوْاْ فَقُولُواْ اشْهَدُواْ بِأَنَّا مُسْلِمُونَ» ۲. ۳
پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در نامه اى به امپراتور روم ـ: به نام خداوند مِهر گستر مهربان. از محمّد، فرستاده خدا، بنده و فرستاده او به هِرَقل، بزرگ روم. درود بر كسى كه راه هدايت بپويد! امّا بعد، من تو را به اسلام فرا مى خوانم. اسلام بياور تا به سلامت مانى. مسلمان شو تا خداوند، اجر تو را دو برابر دهد. اگر نپذيرى، گناه رعيّت به عهده توست. «اى اهل كتاب! بياييد بر سر سخنى بِايستيم كه ميان ما و شما يكسان است: جز خدا را نپرستيم و چيزى را شريك او نگردانيم و هر يك از ما ديگرى را به جاى خداوند يكتا، خدايگان نگيرد» .
۱.قال المجلسيّ رحمه الله: قوله: «إثم الأريسيّين» هكذا أورده جلّ الرواة، وروي «اليريسين» وروي «الأريسين». معناه: أنّ عليك إثم رعاياك ممّن صددته عن الإسلام (كما في بحار الأنوار).
۲.آل عمران: 64.
۳.صحيح البخاري: ج 3 ص 1076 ح 2782 عن ابن عبّاس؛ بحار الأنوار: ج 20 ص 386 ح 8 نقلاً عن الكازروني في المنتقى عن محمّد بن إسحاق.

احادیث دیگر این موضوع

۲
الطبقات الكبرى:پيامبر خدا، دِحية بن خليفه كلبى را ـ كه يكى از آن شش سفير بود ـ به سوى قيصر روانه كرد تا او را به اسلام، دعوت كند. ايشان، نامه اى همراه دحيه كرد و به او فرمود آن نامه را به فرماندار بُصرا دهد تا او آن را تسليم قيصر كند. فرماندار بصرا، نامه را به قيصر داد. در آن روز، قيصر در حِمص به سر مى برد و نذر كرده بود كه اگر روم بر ايران پيروز شود، پياده و با پاى برهنه از قسطنطنيه به ايليا (بيت المقدّس) برود. قيصر، نامه را خواند و به بزرگان روم كه همراه او در صومعه اش در حِمص بودند، گفت: اى بزرگان روم! آيا مى خواهيد به رستگارى و هدايت برسيد و پادشاهىِ شما استوار بماند و از فرمان عيسى بن مريم، پيروى كرده باشيد؟ روميان گفتند: پادشاها! چه بايد كرد؟ قيصر گفت: از اين پيامبرِ عرب، پيروى كنيد. آنان، همچون گورخرها رميدند و هياهو به راه انداختند و صليب ها را برافراشتند. هِرَقل، چون اين عكس العمل را از آنان ديد، از اسلام آوردنشان نوميد گشت و نسبت به جان و حكومت خود، احساس خطر كرد. از اين رو، آنان را آرام ساخت و گفت: آنچه به شما گفتم، در حقيقت براى اين گفتم تا اندازه پايدارى شما را در دينتان بيازمايم و ديدم چنانيد كه من مى خواهم. در اين هنگام، آنان در برابر قيصر به خاك افتادند.
صحيح مسلمـ به نقل از ابو سفيان ـ: زمانى كه در شام بودم، نامه اى از پيامبر خدا، براى هِرَقل آورده شد. هِرَقل گفت: آيا از قوم اين مردى كه مى گويد پيامبر است، كسى در اين جا هست؟ گفتند: آرى. من با چند نفر از قريش احضار شديم. وقتى بر هِرَقل وارد شديم، او ما را در برابر خود نشاند و همراهانم را پشت سرم نشاندند. آن گاه به مترجم خود گفت: از او بپرس كه حَسَب و نَسَب وى (پيامبر صلى الله عليه و آله) در ميان شما چگونه است؟ من گفتم: او در ميان ما از حَسَب و نَسَب، برخوردار است. پرسيد: آيا از پدران او، كسى پادشاه بوده است؟ من گفتم: نه. پرسيد: آيا پيش از آن كه ادّعاى نبوّت كند، او را به دروغگويى، متّهم مى كرده ايد؟ من گفتم: نه. پرسيد: چه كسانى از او پيروى مى كنند: اشراف يا مردمان فرودست؟ گفتم: مردمان فرودست. پرسيد: آيا روز به روز بر تعداد آنها افزوده مى شود، يا كاسته مى گردد؟ گفتم: نه؛ بلكه افزوده مى شوند. پرسيد: آيا پيش آمده است كه فردى از آنها پس از پذيرفتن دين او، به علّت خشم و نارضايتى از وى، دينش را ترك كند؟ گفتم: نه. پرسيد: وضعيّت جنگ شما با او چگونه بوده است؟ گفتم: بين ما و او، جنگ هاى سختى در مى گرفت و او از ما مى كُشت و ما هم از او مى كُشتيم. پرسيد: آيا خيانت و پيمان شكنى مى كند؟ گفتم: نه. در اين مدّتى كه ما با او بوده ايم، چنين عملى از وى مشاهده نكرده ايم. پرسيد: آيا پيش از او كسى چنين ادّعايى كرده است؟ گفتم: نه. هِرَقل گفت: اگر آنچه درباره او مى گويى، حقيقت داشته باشد، بى گمانْ او پيامبر است. من مى دانستم كه او ظهور خواهد كرد؛ امّا گمان نمى كردم كه از شما باشد. اگر برايم امكان داشت، دوست داشتم ملاقاتش كنم و اگر نزد وى مى بودم، پاهايش را مى شستم. پادشاهىِ او به آنچه زير پاى من است، خواهد رسيد. هِرَقل، سپس نامه پيامبر خدا را خواست و آن را بدين شرح خواند: «به نام خداوند مِهر گستر مهربان. از محمّد، فرستاده خدا، به هِرَقل، بزرگِ روم. درود بر كسى كه از راه راست، پيروى كند! امّا بعد، من تو را به اسلام فرا مى خوانم. مسلمان شو تا به سلامت (در امان) مانى. اسلام بياور تا خداوند به تو دو برابر، مزد دهد و اگر نپذيرى، گناه رعيّت، به گردن توست. «اى اهل كتاب! بياييد بر سر سخنى كه ميان ما و شما يكسان است، بِايستيم و آن اين كه: جز خدا را نپرستيم و چيزى را شريك او نگردانيم.» . وقتى نامه را به پايان برد، سر و صدا بلند شد و همهمه در همه جا پيچيد. او دستور داد ما را از حضور او بيرون بردند. وقتى بيرون رفتيم، به همراهانم گفتم: كار پسر ابو كَبْشه (پيامبر صلى الله عليه و آله) بالا گرفت.