يتيم

امام على عليه السلامـ در وصف پيامبران ـ: آنان را در برترين امانتگاه به وديعه نهاد و در بهترين قرارگاه، جايشان داد. تا آن كه كرامت خداوندِ سبحان و متعال، به محمّد صلى الله عليه و آله رسيد. پس او را از برترين رويشگاه و از ارجمندترين كِشتگاه بيرون آورد؛ از شجره اى كه پيامبرانِ خود را از آن آشكار نمود و اُمناى خويش را از آن برگزيد. خانواده اش بهترين خانواده و دودمانش بهترين دودمان و شجره اش بهترين شجره است. اين شجره، در حرم [خداوند]روييد و در [كشتزار]بزرگوارى باليد؛ شاخه هايش بلند است و ميوه هايش دست نيافتنى.

امام على عليه السلام:دودمان او بهترين دودمان است و شجره اش بهترين شجره، كه شاخه هايش راست است و ميوه هايش آويخته. زادگاهش مكّه است و هجرتش به طَيْبه. در آن جا آوازه اش بلند شد و صداى [دعوت]او به همه جا كشيده شد.

امام على عليه السلام:گواهى مى دهم كه محمّد، بنده و فرستاده خدا و مِهترِ بندگانِ اوست. خداوند، هر گاه كه خلق را به دو گروه تقسيم كرد، او را در بهترين گروه آن قرار داد.

امام رضا عليه السلام:خداوند عز و جل به پيامبرش محمّد صلى الله عليه و آله فرمود: «آيا نه تو را يتيم يافت، پس پناه داد؟» . مى فرمايد: «مگر نه اين كه تو را يگانه (دُردانه) يافت و مردم را به سوى تو كشاند؟».

مجمع البيان:زمانى كه پيامبر خدا در شكم مادرش بود و يا اندك زمانى پس از ولادت او، پدر بزرگوارش در گذشت و دو ساله بود كه مادرش از دنيا رفت و در هشت سالگى، جدّ خود را از دست داد.

علل الشرائعـ به نقل از ابن عبّاس، در پاسخ به سؤال از آيه: «آيا نه تو را يتيم يافت، پس پناه داد؟» ـ: در حقيقت، پيامبر خدا از آن رو يتيم ناميده شده كه در پهنه زمين، هيچ كس از اوّلين و آخرين، نظير او نبود. از اين رو، خداوند عز و جل با بر شمردن نعمت هاى خود كه بر وى منّت نهاده، مى فرمايد: «مگر نه اين كه تو را يتيم يافت» يعنى يگانه و بى مانند [يافت]، «پس، پناه داد؟» ، يعنى مردم را به سوى تو كشاند و فضيلت تو را به ايشان شناسانْد و آنها تو را شناختند.