حدیث دربارهاحتجاج خدا بر دوزخيان
رسول اللّه صلى الله عليه و آله: يُؤمَرُ يَومَ القيامَةِ بِناسٍ مِنَ النّاسِ إلَى الجَنَّةِ، حَتّى إذا دَنَوا مِنها وَاستَنشَقوا رائِحَتَها ونَظَروا إلى قُصورِها وإلى ما أعَدَّ اللّهُ لِأَهلِها فيها نودوا أنِ اصرِفوهُم عَنها، لا نَصيبَ لَهُم فيها!
فَيَرجِعونَ بِحَسرَةٍ ما رَجَعَ الأَوَّلونَ بِمِثلِها، فَيَقولونَ: يا رَبَّنا! لَو أدخَلتَنَا النّارَ قَبلَ أن تُرِيَنا ما أرَيتَنا مِن ثَوابِكَ وما أعدَدتَ فيها لِاُولئِكَ كانَ أهوَنَ عَلَينا.
قالَ: ذاكَ أرَدتُ بِكُم، كُنتُم إذا خَلَوتُم بارَزتُموني بِالعَظيمِ، وإذا لَقيتُمُ النّاسَ لَقيتُموهُم مُخبِتينَ، تُراؤونَ النّاسَ بِخِلافِ ما تُعطوني بِقُلوبِكُم، هِبتُمُ النّاسَ ولَم تَهابوني، وأجلَلتُمُ النّاسَ ولَم تُجِلّوني، وتَرَكتُم لِلنّاسِ ولَم تَترُكوا لي، فَاليَومَ اُذيقُكُمُ العَذابَ الأَليمَ ما حَرَمتُكُم مِنَ الثَّوابِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: در روز قيامت، امر مىشود كه گروهى از مردم را به سوى بهشت ببرند. هنگامى كه نزديك آن مىرسند و بوى بهشت را استشمام مىكنند و چشمشان به كوشكهاى آن و ديگر چيزهايى مىافتد كه خداوند براى بهشتيان آماده كرده است، ندا مىآيد كه: «آنان را بر گردانيد كه بهرهاى در آن ندارند».
پس با چنان حسرت و افسوسى باز مىگردند كه هيچ كس با چنان حسرتى باز نگشته است. مىگويند: پروردگارا! اگر پيش از آن كه به ما نشان دهى آنچه را نشانمان دادى، از پاداشت و نعمتهايى كه در بهشت آماده كردهاى، ما را به آتش مىبردى، برايمان آسانتر بود.
خداوند مىفرمايد: «اين كار را عمدا با شما كردم؛ چرا كه شما در خلوت خود، با ارتكاب گناهان به جنگ با من بر مىخاستيد؛ ولى هر گاه با مردم رو به رو مىشديد، فروتنانه برخورد مىكرديد. به وارونه آنچه در دلهايتان با من بوديد، به مردم وانمود مىكرديد. از مردم مىترسيديد و از من نمىترسيديد. مردم را بزرگ مىداشتيد و مرا بزرگ نمىداشتيد. به خاطر مردم [گناه و خلاف را] ترك مىكرديد و به خاطر من ترك نمىكرديد. پس، امروز با محروم كردنتان از پاداش، عذاب دردناك را به شما مىچشانم».
۱.البعث والنشور: ص 328 ح 599، المعجم الكبير: ج 17 ص 86 ح 199، المعجم الأوسط: ج 5 ص 336 ح 5478، حلية الأولياء: ج 4 ص 125 كلّها عن عديّ بن حاتم، كنزالعمّال: ج 3 ص 484 ح 7537.