حدیث دربارهافراط در رفاه طلبى

عنه صلى الله عليه و آله:يَابنَ مَسعودٍ، سَيَأتي مِن بَعدي أقوامٌ يَأكُلونَ طَيِّباتِ الطَّعامِ وألوانَها، ويَركَبونَ الدَّوابَّ، ويَتَزَيَّنونَ بِزينَةِ المَرأَةِ لِزَوجِها، ويَتَبَرَّجونَ تَبَرُّجَ النِّساءِ، وزِيُّهُم مِثلُ زِيِّ المُلوكِ الجَبابِرَةِ، هُم مُنافِقو هذِهِ الاُمَّةِ في آخِرِ الزَّمانِ، شارِبُو القَهَواتِ، لاعِبونَ بِالكِعابِ، راكِبُو الشَّهَواتِ، تارِكُو الجَماعاتِ، راقِدونَ عَنِ العَتَماتِ، مُفَرِّطونَ فِي الغَدَواتِ؛ يَقولُ اللّهُ تَعالى: «فَخَلَفَ مِن بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضَاعُواْ الصَّلَوةَ وَ اتَّبَعُواْ الشَّهَوَ تِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا» . ۱ يَابنَ مَسعودٍ، مَثَلُهُم مَثَلُ الدِّفلى؛ زَهرَتُها حَسَنَةٌ وطَعمُها مُرٌّ، كَلامُهُمُ الحِكمَةُ، وأعمالُهُم داءٌ لا تَقبَلُ الدَّواءَ؛ «أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْءَانَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَآ» . ۲ يَابنَ مَسعودٍ، ما يَنفَعُ مَن يَتَنَعَّمُ فِي الدُّنيا إذا اُخلِدَ فِي النّارِ؟! «يَعْلَمُونَ ظَـهِرًا مِّنَ الْحَيَوةِ الدُّنْيَا وَ هُمْ عَنِ الْأَخِرَةِ هُمْ غَافِلُونَ» . ۳ يَبنونَ الدُّورَ، ويُشَيِّدونَ القُصورَ، ويُزَخرِفونَ المَساجِدَ، لَيسَت هِمَّتُهُم إلَا الدُّنيا، عاكِفونَ عَلَيها، مُعتَمِدونَ فيها، آلِهَتُهُم بُطونُهُم؛ قالَ اللّهُ تَعالى: «وَ تَتَّخِذُونَ مَصَانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ * وَ إِذَا بَطَشْتُم بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ * فَاتَّقُواْ اللَّهَ وَ أَطِيعُونِ» ۴، وقالَ اللّهُ تَعالى: «أَفَرَءَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلَـهَهُ هَوَاهُ وَ أَضَلَّهُ اللَّهُ عَلَى عِلْمٍ وَ خَتَمَ عَلَى سَمْعِهِ وَ قَلْبِهِ ـ إلى قَولِهِ ـ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ» . ۵ وما هُوَ إلّا مُنافِقٌ جَعَلَ دينَهُ هَواهُ، وإلهَهُ بَطنَهُ، كُلُّ مَا اشتَهى مِنَ الحَلالِ وَالحَرامِ لَم يَمتَنِع مِنهُ؛ قالَ اللّهُ تَعالى: «وَ فَرِحُواْ بِالْحَيَوةِ الدُّنْيَا وَ مَا الْحَيَوةُ الدُّنْيَا فِى الْأَخِرَةِ إِلَا مَتَـعٌ» . ۶ يَابنَ مَسعودٍ، مَحاريبُهُم نِساؤُهُم، وشَرَفُهُمُ الدَّراهِمُ وَالدَّنانيرُ، وهِمَّتُهُم بُطونُهُم، اُولئِكَ هُم شَرُّ الأَشرارِ، الفِتنَةُ مِنهُم وإلَيهِم تَعودُ. يَابنَ مَسعودٍ، قَولُ اللّهِ تَعالى: «أَفَرَءَيْتَ إِن مَّتَّعْنَاهُمْ سِنِينَ * ثُمَّ جَآءَهُم مَّا كَانُواْ يُوعَدُونَ * مَآ أَغْنَى عَنْهُم مَّا كَانُواْ يُمَتَّعُونَ» . ۷ يَابنَ مَسعودٍ، أجسادُهُم لا تَشبَعُ، وقُلوبُهُم لا تَخشَعُ. يَابنَ مَسعودٍ، الإِسلامُ بَدَأَ غَريبا وسَيَعودُ غَريبا كَما بَدَأَ، فَطوبى لِلغُرَباءِ! فَمَن أدرَكَ ذلِكَ الزَّمانَ مِن أعقابِكُم فَلا تُسَلِّموا عَلَيهِم في ناديهِم، ولا تُشَيِّعوا جَنائِزَهُم، ولا تَعودوا مَرضاهُم؛ فَإِنَّهُم يَستَنّونَ بِسُنَّتِكُم، ويَظهَرونَ بِدَعواكُم، ويُخالِفونَ أفعالَكُم؛ فَيَموتونَ عَلى غَيرِ مِلَّتِكُم، اُولئِكَ لَيسوا مِنّي ولا أنَا مِنهُم. ۸
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اى ابن مسعود! پس از من، گروه هايى مى آيند كه غذاهاى خوش مزه و رنگارنگ مى خورند و بر چهارپايان سوار مى شوند و خود را چنان آرايش مى كنند كه زنى براى همسرش آرايش مى كند و همچون زنان، زيورآرايى مى نمايند و همانند شاهان ستمگر، جامه مى پوشند. آنان منافقانِ اين امّت در آخر الزمان هستند كه شراب مى نوشند و با قاب، قمار مى كنند و شهوت مى رانند و نمازهاى جماعت را وا مى نهند و خوابِ ابتداى شب را وا مى گذارند و در صبحگاهان، بسيار مى خوابند. خداى تعالى مى فرمايد: «آن گاه، كسانى جانشين اينان گشتند كه نماز را وانهادند و پيرو شهوت ها شدند. آنان به زودى در غَى، ۹ فرو خواهند افتاد» . اى ابن مسعود! آنان همانند خرزهره اند كه گلى زيبا دارد، امّا مزه اش سختْ تلخ است. گفتارشان حكيمانه جلوه مى كند؛ امّا كردارشان، بيمارى اى درمان ناپذير است: «آيا در قرآن نمى انديشند يا بر قلب هايشان قفل هاست؟» . اى ابن مسعود! آن كه در دنيا با نازپروردگى، زندگى مى كند، سودى نمى بَرَد، آن گاه كه در آتش، جاودانه مى گردد: «آنان به جلوه بيرونى زندگى دنيا آگاه اند؛ امّا از آخرتْ بى خبرند» . خانه ها مى سازند؛ كاخ ها بر پا مى كنند؛ مسجدها را به زيور مى آرايند؛ مقصد همه تلاش هايشان تنها دنياست و به آن، روى آورده اند و دل بسته اند. خداىِ آنان، شكم هايشان است. خداوند تعالى فرموده است: «با اين پندار كه همواره زنده ايد، دژها و كاخ ها برمى افرازيد؟ و به گاه انتقام گيرى، همچون سركشان، رفتار مى كنيد؟ پس تقواى خدا را پيش گيريد و از من فرمان بريد» . نيز خداوند متعال فرموده است: «آيا ديده اى آن را كه هوسش را به خدايى برگزيد و خدا از روى علم، گمراهش ساخت و بر گوش و دلش مهر نهاد. آيا پند نمى گيريد؟» . چنين كسى، جز منافق نيست كه هوس خويش را دينِ خود ساخته و شكمش را خداى خويش. از هر چه دلش بخواهد، خواه حلال و خواه حرام، نمى پرهيزد. خداوند تعالى فرموده است: «اينان به همين زندگى پستْ خشنودند؛ امّا اين زندگى در برابر زندگى آخرت، تنها كالايى ناچيز است» . اى ابن مسعود! محراب هاى اينان زنانشان اند، و شرافت ايشان در درهم و دينار است، و همه توانشان را در راه شكم خود به كار مى گيرند. اينان در ميان بَدان، بدترين اند؛ هم خاستگاه فتنه اند و هم بازگشتگاه آن. اى ابن مسعود! سخن خداى متعال چنين است: «مگر نمى دانى اگر سال ها آنان را برخوردار كنيم، آن گاه عذاب موعود به آنها برسد، آنچه از آن برخوردار مى شدند، به كارشان نمى آيد؟» . اى ابن مسعود! كالبدهايشان سيرى نمى پذيرد و دل هايشان نرم و رام نمى گردد. اى ابن مسعود! اسلام، غريبانه آغاز شد و به همان سان، غريبانه باز خواهد گشت. پس خوشا سرانجامِ غريبان! از فرزندان شما، هر كس كه آن روزگار را دريابد [خطاب من به وى، اين است:]، بديشان سلام ندهيد و جنازه هايشان را تشييع نكنيد و بيمارانشان را عيادت ننماييد؛ زيرا آنان گرچه خود را با شما هم سنّت و هم آوا جلوه مى دهند، رفتارشان همانند شما نيست. پس آنان مسلمان گونه نمى ميرند و نه آنها از من هستند و نه من از آنهايم.
۱.مريم: 59.
۲.محمّد: 24.
۳.الروم: 7.
۴.الشعراء: 129 ـ 131.
۵.الجاثية: 23.
۶.الرعد: 26.
۷.الشعراء: 205 ـ 207.
۸.مكارم الأخلاق: ج 2 ص 344 ح 2660 عن عبد اللّه بن مسعود، بحار الأنوار: ج 77 ص 96 ح 1.
۹.غَى: وادى اى در جهنّم.

احادیث دیگر این موضوع

۸