ياد خدا

9 حدیث
الإمام الباقر عليه السلام:إنَّ المُؤمِنَ مَعنِيٌّ بِمُجاهَدَةِ نَفسِهِ لِيَغلِبَها عَلى هَواها، فَمَرَّةً يُقيمُ أوَدَها ۱ ويُخالِفُ هَواها في مَحَبَّةِ اللّهِ، ومَرَّةً تَصرَعُهُ نَفسُهُ فَيَتَّبِعُ هَواها فَيَنعَشُهُ اللّهُ فَيَنتَعِشُ، ويُقيلُ اللّهُ عَثرَتَهُ فَيَتَذَكَّرُ ويَفزَعُ إلَى التَّوبَةِ وَالمَخافَةِ، فَيَزدادُ بَصيرَةً ومَعرِفَةً لِما زيدَ فيهِ مِن الخَوفِ، وذلِكَ بِأَنَّ اللّهَ يَقولُ: «إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْاْ إِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِّنَ الشَّيْطَانِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ» . ۲
امام باقر عليه السلام:مؤمن، همواره در كار مبارزه با نفْس خويش است تا بر هَوَس آن، چيره آيد. گاه نفْس خود را از كژى [و انحراف] به راستى مى آورد و در راه محبّت خدا، با هواى نفس، مخالفت مى ورزد. گاه نفْسش، او را بر زمين مى افكنَد و در نتيجه، پيرو هوس آن مى گردد؛ امّا خداوند، دستش را مى گيرد و بر مى خيزد، و خدا، لغزش او را مى بخشد و مؤمن، به خود مى آيد (/ به ياد خدا مى افتد) و به توبه و ترس از خدا، پناه مى بَرد و بر اثر افزايش ترسش [از خدا]، بر بصيرت و معرفت او افزوده مى گردد. گواه اين مطلب، اين فرموده خداوند است كه: «در حقيقت، كسانى كه [از خدا] پروا دارند، چون وسوسه اى از جانب شيطان بديشان رسد، بى درنگ [خدا را] به ياد مى آورند و آن گاه، بينا مى شوند».
۱.. الأودُ: العِوَجُ (مجمع البحرين: ج 1 ص 96 «أود»).
۲.. تحف العقول: ص 284، بحار الأنوار: ج 78 ص 163 ح 1.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام ـفي قَولِهِ تَعالى: «إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْاْ إِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِّنَ الشَّيْطَانِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ» : إذا ذَكَّرَهُمُ الشَّيطانُ المَعاصِيَ وحَمَلَهُم عَلَيها، يَذكُرونَ اللّهَ فَإِذا هُم مُبصِرونَ. ۱
امام باقر عليه السلام ـدر باره اين سخن خداوند متعال: «در حقيقت، كسانى كه [از خدا] پروا دارند، چون وسوسه اى از جانب شيطان بديشان رسد، بى درنگ، [خدا را] به ياد مى آورند و آن گاه، بينا مى شوند» ـ: هر گاه شيطان، آنان را به ياد گناهان بيندازد و بر [انجام دادن] آنها وادارشان سازد، خدا را ياد مى كنند و آن گاه، بينا مى شوند.
۱.. تفسير القمّي: ج 1 ص 253، بحار الأنوار: ج 63 ص 236 ح 79.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام:ثَلاثٌ مِن أشَدِّ ما عَمِلَ العِبادُ: إنصافُ المُؤمِنِ مِن نَفسِهِ، ومُواساةُ المَرءِ أخاهُ، وذِكرُ اللّهِ عَلى كُلِّ حالٍ، وهُوَ أن يَذكُرَ اللّهَ عز و جلعِندَ المَعصِيَةِ يَهُمُّ بِها، فَيَحولُ ذِكرُ اللّهِ بَينَهُ وبَينَ تِلكَ المَعصِيَةِ، وهُوَ قَولُ اللّهِ عز و جل: «إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْاْ إِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِّنَ الشَّيْطَانِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ» . ۱
امام باقر عليه السلام:سه چيز، از سخت ترين كارها براى بندگان است: انصاف داشتن مؤمن در باره خود، همدردى و كمك مالى انسان به برادرش، و به ياد خدا بودن در همه حال. اين، بدان معناست كه آدمى، هنگام رو به رو شدن با گناه و آهنگ آن كردن، خدا را ياد مى كند، و ياد خدا، مانع ميان او و آن گناه مى شود. اين است معناى سخن خداوند عز و جل كه مى فرمايد: «در حقيقت، كسانى كه [از خدا] پروا دارند، چون وسوسه اى از جانب شيطان بديشان رسد، بى درنگ [خدا را] به ياد مى آورند و آن گاه، بينا مى شوند».
۱.. الخصال: ص 131 ح 138، معاني الأخبار: ص 192 ح 2، جامع الأحاديث: ص 189 كلاهما نحوه وكلها عن أبي بصير، بحار الأنوار: ج 69 ص 379 ح 36.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
الكافي عن أبي بصير عن الإمام الصادق عليه السلام، قال:سَأَلتُهُ عَن قَولِ اللّهِ عز و جل: وإِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِّنَ الشَّيْطَانِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ»قالَ: هُوَ العَبدُ يَهُمُّ بِالذَّنبِ ثُمَّ يَتَذَكَّرُ فَيُمسِكُ، فَذلِكَ قَولُهُ: «تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ» . ۱
الكافى ـبه نقل از ابو بصير ـ: از امام صادق عليه السلام در باره اين فرموده خداوند عز و جل كه: «چون وسوسه اى از جانب شيطان بديشان رسد، بى درنگ [خدا را] به ياد مى آورند وآن گاه، بينا مى شوند»، پرسيدم. فرمود: «[معنايش اين است كه] آن بنده، آهنگِ گناه مى كند. سپس [خدا را] يادآورمى شود ودستْ نگه مى دارد. اين است معناى فرموده او كه: «بى درنگ، [خدا را] به ياد مى آورند و آن گاه، بينا مى شوند».
۱.. الكافي: ج 2 ص 434 ح 7، تفسير العيّاشي: ج 2 ص 43 ح 128 عن زيد بن أبي اُسامة و ص 44 ح 129 عن عليّ بن أبي حمزة وكلاهما نحوه، بحار الأنوار: ج 6 ص 40 ح 72.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
الإمام عليّ عليه السلام:إنَّ اللّهَ سُبحانَهُ وتَعالى جَعَلَ الذِّكرَ جِلاءً لِلقُلوبِ، تَسمَعُ بِهِ بَعدَ الوَقرَةِ ۱، وتُبصِرُ بِهِ بَعدَ العَشوَةِ ۲. ۳
امام على عليه السلام:خداوند پاك و بلندمرتبه، ياد [خود] را صيقل دهنده دل ها قرار داده است. گوش هاى سنگين شده دل ها، با ياد خدا، شنوا مى شوند و چشم هاى [كور و] تار شده دل ها به وسيله آن، بينا مى گردند.
۱.. الوَقرَة: هي المرّة من الوَقر؛ ثِقَلُ السمع (لسان العرب: ج 5 ص 289 «وقر»).
۲.. العَشوَة: الأمر الملتبس، وأن يركب أمراً بجهل لا يعرف وجهه، مأخوذ من عَشوة الليل، وهي ظُلمته (النهاية: ج 3 ص 242 «عشا»).
۳.. نهج البلاغة: الخطبة 222، إرشاد القلوب: ص 59 وفيه: «الغشوة» بدل «العشوة»، غرر الحكم: ح 3573 نحوه، بحار الأنوار: ج 69 ص 325 ح 39.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام:مَن ذَكَرَ اللّهَ استَبصَرَ. ۱
امام على عليه السلام:هر كه خدا را ياد كند، بصيرت مى يابد.
۱.. غرر الحكم: ح 7800، عيون الحكم والمواعظ: ص 429 ح 7297.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام:ذِكرُ اللّهِ يُنيرُ البَصائِرَ، ويونِسُ الضَّمائِرَ. ۱
امام على عليه السلام:ياد خدا، روشنى بخش ديدگان و آرام بخش دل هاست.
۱.. غرر الحكم: ح 5167، عيون الحكم والمواعظ: ص 255 ح 4720.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام:الذِّكرُ هِدايَةُ العُقولِ، وتَبصِرَةُ النُّفوسِ. ۱
امام على عليه السلام:ياد [خدا]، هدايت كننده خِردها و بينا كننده جان هاست.
۱.. غرر الحكم: ح 1403.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر
عنه عليه السلام:الذِّكرُ جِلاءُ البَصائِرِ، ونورُ السَّرائِرِ. ۱
امام على عليه السلام:ياد خدا، صيقل دهنده ديدگان [دل ها] و نورِ درون هاست.
۱.. غرر الحكم: ح 1377.
کلیدواژه‌ها بهشتنام های بهشتیاد خداخرد +3 مورد دیگر