حدیث دربارهنامه امام به معاويه و برحذر داشتنش از آنچه حقّ او نيست

امام على عليه السلامـ برگرفته نامه او به معاويه ـ: از بنده خدا، على امير مؤمنان، به معاوية بن ابى سفيان. درود بر هر كه هدايت پذيرد! من [در مكتوبِ روانه]به سوى تو، خداوند را سپاس مى گويم كه هيچ معبودى جز او نيست. امّا بعد؛ تو دنيا و دگرگون ساختن اهل خويش و سرگذشتش را ديده اى. بهترينِ ماندگارى هاى دنيا، همان است كه در گذشته، به بندگان راستى پيشه رسيد. و هر كه [حقيقتِ حالِ] دنيا را بسانِ فراموشىِ آخرت، فراموش كند، ميان آن دو فاصله اى دور مى يابد. اى معاويه! بدان كه مدّعىِ امرى شده اى كه شايسته آن نيستى، نه در سابقه [ى مسلمانى] و نه در امر خلافت. بر اين ادّعا، هيچ دليل روشنى اقامه نمى كنى كه نشانگر منزلت تو باشد و نيز بر آن، هيچ گواهى از كتاب خدا يا عهدى از پيامبر خدا، كه ادّعاى آن ورزى، ندارى. پس چه خواهى كرد آن گاه كه جامه تعلّقات دنيايى ات بركَنده شود؛ دنيايى كه به زينت آن شادمانى و به لذّتش پشتْ گرم؛ و در آن با دشمنى سرسخت و اِبرام پيشه وا گذاشته شده اى، جز آن كه دنيا خويشتن را به نفسِ تو عرضه كرده و تو را به خود فرا خوانده و تو اجابتش كرده اى، و راهت بُرده و تو پيروى اش نموده اى، و فرمانت داده و تو فرمانش بُرده اى. پس اين امر را فرو گذار و براى [روز]حساب، ساز و برگ فراهم كن، كه زود است كسى (مأمور الهى) تو را بر عذابى متوقّف سازد كه هيچ سپرى نتواند تو را از آن حفظ كند. اى معاويه! شما كى و كجا پيشوايان اين مردم يا صاحبان ولايت اين امّت بوده ايد؛ بى هيچ گذشته نيكويى و يا برترىِ پيشينى بر قوم خويش؟ پس براى آن [آزمونى] كه بر تو فرو آمده است، آماده باش و شيطان را وا مگذار كه درباره تو به آرزويش برسد. البتّه من مى دانم كه خدا و پيامبرش، راستگويند. پس خداى را پناه مى جوييم از اين كه تيره بختىِ پيشين، همراهِ [تو]باقى بماند. اگر [چنان كه گفتم] نكنى، تو را از غافلگيرى هاى نفْست آگاه خواهم كرد؛ زيرا [در آن حال،]تو افراطْ پيشه اى هستى كه شيطان، راهش را در تو گشوده و همانند جريان خون در رگ ها، در تو نفوذ يافته است. بدان كه اگر امر خلافت به انتخاب و در دست مردم بود، بر ما حسد مى بردند و با آن بر ما منّت مى نهادند؛ امّا اين امر، حكم پروردگار است كه از رهگذر بيان پيامبرِ راستگوى تأييد شده، آن را بر ما منّت نهاده است و هر كه پس از شناخت آن و [اقامه شدن]دليل روشن، در آن ترديد ورزد، به رستگارى نمى رسد. بار خدايا! ميان ما و دشمنان ما، به حق داورى كن كه تو بهترينِ داورانى!