نفرين پيامبر صلى الله عليه و آله بر معاويه
5 حدیث
المعجم الكبير عن ابن عبّاس:سَمِعَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله صَوتَ رَجُلَينِ يُغَنِّيانِ؛ وهُما يَقولانِ:
ولا يَزالُ حَوارِيٌّ يَلوحُ عِظامُهُ
زَوَى الحَربَ عَنهُ أن يُجَنَّ فَيُقبَرا ۱
فَسَأَلَ عَنهُما فَقيلَ: مُعاوِيَةُ وعَمرُو بنُ العاصِ، فَقالَ: اللّهُمَّ أركِسهُما فِي الفِتنَةِ رَكسا، ودُعَّهُما إلَى النّارِ دَعّا. ۲
المعجم الكبيرـ به نقل از ابن عبّاس ـ: پيامبر خدا، صداى دو مرد را شنيد كه آواز مى خوانند و مى گويند:
ياورى كه همواره استخوان هايش آشكار بود
فتنه جنگ و مرگ را از او دور نگاه داشت.
پيامبر صلى الله عليه و آله پرسيد: «آن دو نفر كيستند؟».
گفته شد: معاويه و عمرو بن عاص.
پس فرمود: «بار خدايا! آن دو را در فتنه، فرو غلتان و در آتش، رهايشان ساز». ۳
۱.ذُكِر البيت في وقعة صفّين وشرح الأخبار هكذا:
يَزالُ حُوَارِيٌّ تَلوحُ عِظامُهُزَوَى الحَربَ عَنهُ أن يُحَسَّ فَيُقبَرا
۲.المعجم الكبير: ج 11 ص 32 ح 10970، مسند ابن حنبل: ج 7 ص 182 ح 19801، مسند أبي يعلى: ج 13 ص 429 ح 7436؛ وقعة صفّين: ص 219، شرح الأخبار: ج 2 ص 535 ح 499 كلّها عن أبي برزة نحوه وراجع لسان العرب: ج 6 ص 100.
۳.علّامه امينى گفته است: اين حديث، چهار طريق صحيح دارد و در آن، هيچ مناقشه اى نيست، جز آن كه امانتدارى ابن كثير، او را وا داشت كه طريق ضعيف را ذكر كند، چنان كه سيوطى در ضمن دُرهايش جز سخيف را نياورد و درباره سندهاى صحيح، براى حفظ كرامت پسر هند سكوت كرد (الغدير: ج 10 ص 145).
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های عبادیدعا و ذکرشناخت نامه کسانی که مورد نفرین قرار گرفته اند +2 مورد دیگر
صحيح مسلم عن ابن عبّاس:كُنتُ ألعَبُ مَعَ الصِّبيانِ فَجاءَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله، فَتَوارَيتُ خَلفَ بابٍ. قالَ: فَجاءَ فحَطَأَني حَطأَةً ۱ وقالَ: اِذهَب وَادعُ لي مُعاوِيَةَ. قالَ: فَجِئتُ فَقُلتُ: هُوَ يَأكُلُ. قالَ: ثُمَّ قالَ لي: اِذهب فَادعُ لي مُعاوِيَةَ. قالَ: فَجِئتُ فَقُلتُ: هُوَ يَأكُلُ. فَقالَ: لا أشبَعَ اللّهُ بَطنَهُ! ۲
صحيح مسلمـ به نقل از ابن عبّاس ـ: من در ميان كودكان، بازى مى كردم كه پيامبر خدا آمد. من پشت درى پنهان شدم. آن گاه پيامبر خدا آمد و دست برشانه من گذاشت و فرمود: «برو و معاويه را نزد من فرا خوان».
من آمدم و گفتم: او غذا مى خورد.
باز به من فرمود: «برو و معاويه را نزد من فرا خوان».
من [دوباره] آمدم و گفتم: او غذا مى خورد.
آن گاه فرمود: «خداوند، شكمش را سير نگرداند!».
۱.يقال: حطأه، حَطْأً؛ إذا دفعه بكفّه. وقيل: لا يكون الحَطْ ء إلّا ضربة بالكفّ (النهاية: ج 1 ص 404 «حطا»).
۲.صحيح مسلم: ج 4 ص 2010 ح 96، اُسد الغابة: ج 5 ص 202 الرقم 4948، مسند الطيالسي: ص 359 ح 2746، دلائل النبوّة للبيهقي: ج 6 ص 243 وفي آخره «قال: فما شبع أبداً»، تاريخ الطبري: ج 10 ص 58، فتوح البلدان: ص 663، سلسلة الأحاديث الصحيحة: ج 1 ص 121 ح 82، البداية والنهاية: ج 8 ص 119 والستّة الأخيرة نحوه.
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های عبادیدعا و ذکرشناخت نامه کسانی که مورد نفرین قرار گرفته اند +2 مورد دیگر
وقعة صفّين عن عليّ بن الأقمر:وَفَدنا عَلى مُعاوِيَةَ وقَضَينا حَوائِجَنا ثُمَّ قُلنا: لَو مَرَرنا بِرَجُلٍ قَد شَهِدَ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله وعايَنَهُ، فَأَتَينا عَبدَ اللّهِ بنَ عُمَرَ فَقُلنا: يا صاحِبَ رَسولِ اللّهِ صلى الله عليه و آله، حَدِّثنا ما شَهِدَت ورَأَيتَ. قالَ:
إنَّ هذا أرسَلَ إلَيَّ ـ يَعني مُعاوِيَةَ ـ فَقالَ: لَئِن بَلَغَني أنَّكَ تُحَدِّثُ لَأَضرِبَنَّ عُنُقَكَ. فَجَثَوتُ عَلى رُكبَتَيَّ بَينَ يَدَيهِ، ثُمَّ قُلتُ: وَدِدتُ أنّ أحَدَّ سَيفٍ في جُندِكَ عَلى عُنُقي، فَقالَ: وَاللّهِ ما كُنتُ لِاُقاتِلَكَ ولا أقتُلَكَ.
وَايمُ اللّهِ ما يَمنَعُني أن اُحَدِّثَكُم ما سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله قالَ فيه: رَأَيتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله
وقعة صِفّينـ به نقل از على بن اَقمر ـ: بر معاويه وارد شديم و خواسته هايمان را برآورديم. سپس گفتيم: [چه خوب است] مردى را ببينيم كه محضر پيامبر خدا را درك كرده و او را ديده است.
آن گاه، به نزد عبد اللّه بن عمر آمديم و گفتيم: اى يار پيامبر خدا! از آنچه شاهدش بوده اى و ديده اى، براى ما باز گو.
[عبد اللّه بن عمر] گفت: اين مرد (يعنى معاويه) كسى را نزد من فرستاد و گفت: اگر به من خبر رسد كه حديث مى گويى، گردنت را مى زنم.
من نيز در برابر او بر روى زانوهاى خود نشستم و گفتم: دوست دارم تيزترين شمشير لشكرت بر گردنم باشد.
او گفت: به خدا سوگند، با تو پيكار نمى كنم و تو را نمى كشم.
به خدا سوگند كه تهديد او مرا از اين باز نمى دارد كه آنچه را از پيامبر خدا درباره معاويه شنيده ام، براى شما بازگو
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های عبادیدعا و ذکرشناخت نامه کسانی که مورد نفرین قرار گرفته اند +2 مورد دیگر
البداية والنهايةـ بَعدَ ذِكرِ كَلامِ النَّبِيِّ صلى الله عليه و آله ـ: وقَد كانَ مُعاوِيَةُ لا يَشبَعُ بَعدَها، ووافَقَتهُ هذِهِ الدَّعوَةُ في أيّامِ إمارَتِهِ، فَيُقالُ: إنَّهُ كانَ يَأكُلُ فِي اليَومِ سَبعَ مَرّاتٍ طَعاما بِلَحمٍ، وكانَ يَقولُ: وَاللّهِ لا أشبَعُ وإنَّما أعيى. ۱
البداية والنهايةـ پس از گزارش سخن پيامبر صلى الله عليه و آله ـ: معاويه پس از آن [نفرين]، سير نمى شد و اين حالت، در دوران حكومتش با وى همراه بود و گفته مى شد كه او روزانه، هفت بار غذاى گوشتى مى خورد و مى گفت: به خدا سوگند، سير نمى شوم؛ ولى خسته مى شوم. ۲
۱.البداية والنهاية: ج 6 ص 169. وقال ابن كثير في موضع آخر: وقد انتفع معاوية بهذه الدعوة في دنياه واُخراه، أمّا في دنياه فإنّه لمّا صار إلى الشام أميراً، كان يأكل في اليوم سبع مرّات، يجاء بقصعة فيها لحم كثير وبصل فيأكل منها، ويأكل في اليوم سبع أكلات بلحم، ومن الحلوى والفاكهة شيئا كثيرا! (البداية والنهاية: ج 8 ص 119).
۲.ابن كثير در جايى ديگر گفته است: معاويه به اين نفرين در دنيا و آخرت، دچار شده بود. در دنيايش اين چنين بود كه وقتى حكمران شام شد، روزانه هفت مرتبه غذا مى خورد. برايش طَبَقى پُر از گوشت و پياز مى آوردند و از آن مى خورد و روزانه هفت مرتبه گوشت مى خورد و شيرينى جات و ميوه فراوان مى خورد (البداية و النهاية: ج 8 ص 119).
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های عبادیدعا و ذکرشناخت نامه کسانی که مورد نفرین قرار گرفته اند +2 مورد دیگر
تهذيب التهذيب عن عليّ بن عمر:النَّسائِيُّ أفقَهُ مَشايِخِ مِصرَ في عَصرِهِ، وأعرَفُهُم بِالصَّحيحِ وَالسَّقيمِ، وأعلَمُهُم بِالرِّجالِ، فَلَمّا بَلَغَ هذَا المَبلَغَ حَسَدوهُ، فَخَرَجَ إلَى الرَّملَةِ ۱ [ثُمَّ إلى دِمَشقَ] فَسُئِلَ عَن فَضائِلِ مُعاوِيَةَ فَأَمسَكَ عَنهُ، فَضَرَبوهُ فِي الجامِعِ فَقالَ: أخرِجوني إلى مَكَّةَ، فَأَخرَجوهُ وهُوَ عَليلٌ وتُوُفِّيَ مَقتولاً شَهيدا.
و عَن أبي بَكرٍ المَأمونِيِّ: قيلَ لَهُ [أيِ النَّسائيِّ]وأنَا حاضِرٌ: أ لا تُخرِجَ فَضائِلَ مُعاوِيَةَ؟ فَقالَ: أيَّ شَيءٍ اُخرِجُ؟ «اللّهُمَّ لا تُشبِع بَطنَهُ»؟!! وسَكَتَ، وسَكَتَ السّائِلُ. ۲
تهذيب التهذيبـ به نقل از على بن عمر ـ: نَسايى، فقيه ترينِ استادان مصر در زمان خود و آگاه ترينِ آنها به درست و نادرست [بودن حديث]و داناترينِ آنان به علم رجال بود. وقتى بدين پايه رسيد، به او حسد ورزيدند. از اين رو، به شهر رَمْله ۳ و سپس به دمشق رفت. از او درباره فضيلت هاى معاويه سؤال شد. از پاسخگويى خوددارى كرد. در مسجد جامع، او را كتك زدند [كه صدمات بسيار ديد]. آن گاه گفت: مرا به سمت مكّه روانه كنيد. او را، در حالى كه بيمار بود، به سوى مكّه روانه كردند. [از اين رو]به صورت كشته و شهيد از دنيا رفت.
از ابو بكر مأمونى گزارش شده است: من حضور داشتم كه به نَسايى گفته شد: آيا نمى خواهى فضيلت هاى معاويه را روايت كنى؟
نسايى گفت: كدام فضيلت را روايت كنم؟ «بارخدايا! شكم او را سير مگردان» را؟
سپس
۱.الرَّمْلة: مدينة عظيمة بفلسطين وهي اليوم خراب، بينها وبين بيت المقدس ثمانية عشر يوما، كانت مقرّ ملك سليمان بن داوود عليهماالسلام (معجم البلدان: ج 3 ص 69).
۲.تهذيب التهذيب: ج 1 ص 94 الرقم 66، خصائص أمير المؤمنين للنسائي: ص 11 وفيه من «قيل له.» وراجع تهذيب الكمال: ج 1 ص 338 الرقم 48.
۳.شهرى بزرگ، نزديك فلسطين كه امروزه از ميان رفته است (معجم البلدان: ج 3 ص 69).
کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاهحکمت های عبادیدعا و ذکرشناخت نامه کسانی که مورد نفرین قرار گرفته اند +2 مورد دیگر