حق مدارى

امام على عليه السلام:برترينِ مردمان نزد خداوند، كسى است كه رفتار بر پايه حق ـ گرچه او را به سختى اندازد ـ، برايش دوست داشتنى تر از باطل است؛ گرچه برايش سودآور شود.

امام على عليه السلام:در نظر گرفتنِ حق به سود كسى، شما را باز ندارد كه حق را به زيان او به پا داريد.

الإرشاد:هنگامى كه امير مؤمنان، عزم سفر به سوى بصره كرد، در يكى از روستاهاى مدينه به نام «رَبَذه» ۳ فرود آمد. بازمانده حاجيان، او را ملاقات كردند و نزد او گِرد آمدند تا سخنان او را كه در خيمه اش بود، بشنوند. ابن عبّاس گويد: نزد على عليه السلام آمدم. ديدم كفش هايش را وصله مى كند. بدو گفتم: نياز ما به تو براى اصلاح امور، بيشتر از آن چيزى است كه انجام مى دهى. سخنى نگفت تا از وصله كردن كفش فراغت يافت و آن را كنار كفش ديگر گذاشت. سپس به من فرمود: «آنها را قيمت بگذار». گفتم: ارزشى ندارند. فرمود: «هر چه قدر مى ارزد!». گفتم: نيم درهم. فرمود: «به خدا سوگند، اين كفش ها برايم دوست داشتنى تر است از فرمانروايى بر شما، مگر آن كه حقّى را به پا دارم يا باطلى را بزدايم».

امام على عليه السلامـ در جنگ صفّين ـ: سوگند به خداوند كه يك روز جنگ را به تأخير نينداختم، جز آن كه اميد داشتم گروهى به من ملحق شده، راه يابند و به نور هدايت من به راه حق آيند. اين امر، براى من دوست داشتنى تر است از آن كه آنان را بر گمراهى بكُشم، گرچه خود آنان، گناه خويش را بر دوش مى كشند.

امام على عليه السلامـ در شِكوه از يارانش كه به سوى معاويه مى رفتند ـ: واى بر آنان! سوى چه كسى مى روند و مرا نيز بدان فرا مى خوانند؟! به خدا سوگند، من آنان را نخواستم، جز براى برپا داشتن حق، و ديگران آنها را نمى خواهند، مگر بر باطل.

امام على عليه السلامـ از نامه اش به مصريان هنگامى كه اشتر را بر آنان گمارد ـ: پس از حمد و سپاس خداوند؛ من بنده اى از بندگان خدا را به سوى شما فرستادم كه در روزهاى بيم، نخوابد و در ساعت هاى ترس، از دشمن روى برنتابد. از آتش سوزان بر بدكارانْ تندتر است. او مالك، پسر حارث مَذْحِجى است. آن جا كه فرمانش حق بود، سخن او را بشنويد و او را فرمان بريد.

امام على عليه السلامـ در سفارش نامه اش به مالك اشتر ـ: حق را از آنِ هر كه بود، بر عهده گير، نزديك يا دور، و در اين راه، شكيبا باش و آن را به حساب خداوند بگذار، هر چند اين رفتار، با نزديكان و خويشاوندان و اطرافيانت باشد، و پايان آن را با همه دشوارى اى كه دارد، طلب كن؛ زيرا كه پايان آن، پسنديده است.

امام على عليه السلام:حق مدارى، پيروزى را به همراه مى آورَد.

امام على عليه السلام:آن كه به حق پايبند باشد، مردم به سويش رغبت كنند.

امام على عليه السلام:آن كه در به پا داشتن حق بكوشد، موفّق گردد.