حدیث دربارهآنچه دلالت مى كند بر اين كه قدريه همان مُفَوِّضه اند

سبل الهدى والرشاد عن ابن عباس عن رسول اللّه صلى الله عليه و آله:صِنفانِ مِن اُمَّتي لا سَهمَ لَهُم فِي الإِسلامِ: المُرجِئَةُ وَالقَدَرِيَّةُ. قيلَ: ومَا المُرجِئَةُ؟ قالَ صلى الله عليه و آله: الَّذين يَقولونَ: الإِيمانُ قَولٌ بِلا عَمَلٍ. قيلَ: فَمَا القَدَرِيَّةُ؟ قالَ صلى الله عليه و آله: الَّذينَ يَقولونَ: لَم يُقَدَّرِ الشَّرُّ. ۱

سبل الهدى و الرشادـ به نقل از ابن عبّاس ـ: پيامبر خدا فرمود: «دو گروه از امّت من هستند كه در اسلام، سهمى ندارند: مُرجئه و قدريّه». گفته شد: مرجئه كيان اند؟ فرمود: «آنان كه مى گويند: ايمان، گفتار بدون رفتار است». گفته شد: قدريّه كيان اند؟ فرمود: «آنان كه مى گويند: شر، مقدّر نشده است».

۱.سبل الهدى والرشاد: ج 10 ص 159 نقلاً عن البيهقي.

کلیدواژه‌ها قضا و قدر حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاه حکمت های اعتقادی نقش تقدیر در کارهای انسان +2 مورد دیگر

احادیث دیگر این موضوع

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:قدريّه، علّامه طباطبايى مى گويد: ناميده شدن اينان به «قدريّه»، از اين حديثِ صحيح پيامبر صلى الله عليه و آله گرفته شده كه: «همانا قَدَريّه، مَجوس اين امّت اند.». پس، مجبّره، مُفَوِّضه را به اين سببْ «قدريّه» خواندند كه آنان قَدَر را انكار مى كردند و بر ضدّ آن، سخن مى راندند و [از سوى ديگر،] مفوّضه، مجبره را به اين سببْ «قَدَريّه» خواندند كه آنان قَدَر را اثبات مى كردند. البتّه آنچه از احاديث امامانِ اهل بيت عليهم السلام به دست مى آيد، اين است كه ايشان هر دو فرقه (مجبّره و مفوّضه) را قدريّه ناميده اند و حديث پيامبر صلى الله عليه و آله را بر هر دو، تطبيق داده اند. مجبّره را قدريّه خوانده اند؛ زيرا آنان خير و شر و طاعت و معصيت را به غير انسان، نسبت مى دهند، چنان كه مَجوس، قائل اند كه فاعل همه خيرها و شرها، [كسى] جز انسان است، و سخن امام عليه السلام در اين حديث، بنا بر همين نظر [آنها]است. و مفوّضه را نيز قدريّه خوانده اند؛ زيرا آنان قائل به دو خالق در عالم اند: [يكى] انسان، نسبت به افعالش و [ديگرى] خداوندِ سبحان، نسبت به ديگر كارها، چنان كه مجوس به خداى خير و خداى شر معتقدند، و سخن امام عليه السلام در احاديث بعد كه: «نه جبر و نه قَدَر»، ناظر به همين باور است (الكافى: ج 1 ص 157، پانوشت). كسانى هستند كه مى گويند: خير و شر، در اختيار ماست. آنان از شفاعت من بهره اى ندارند. نه من از آنان هستم و نه آنان از من اند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:براى هر امّتى، مجوسى هست و مجوس امّت من، كسانى هستند كه مى گويند: قَدَرى وجود ندارد. اينان، اگر بيمار شدند، عيادتشان نكنيد و اگر مُردند، بر [جنازه]آنان حاضر نشويد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هان! براى هر امّتى، مجوسى هست و مجوس اين امّت، كسانى هستند كه مى گويند: «قَدَرى وجود ندارد» و گمان مى كنند كه مشيّت و قدرت به آنان واگذار شده و از آنِ آنهاست.

رجال الكشّىـ به نقل از ابن عبّاس ـ: دوست من پيامبر خدا.، به من دستور داد كه از پنج گروه بيزارى جويم:. از قدريّه، و آنان، كسانى هستند كه در دينشان همانند نصارا شدند و گفتند: قَدَرى وجود ندارد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:به زودى در ميان امّت من، اقوامى به وجود مى آيند كه قَدَر را تكذيب مى كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اين آيه درباره قدريّه نازل شده است: «قطعاً بزهكاران در گم راهى و جنون اند. روزى كه در آتش به رو كشيده مى شوند، [، به آنان گفته مى شود:] «لهيب آتش را بچشيد [و احساس كنيد]». ماييم كه هر چيزى را به اندازه آفريده ايم» ».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خداوند، قدريّه را لعنت كند و لعنت كرده است! خداوند، قدريّه را لعنت كند و لعنت كرده است! خداوند، قدريّه را لعنت كند و لعنت كرده است! آن گونه كه خدا فرمود، نگفتند و آن گونه كه فرشتگان گفتند، نگفتند و آن گونه كه پيامبران گفتند، نگفتند و آن گونه كه بهشتيان گفتند، نگفتند و آن گونه كه جهنّميان گفتند، نگفتند و آن گونه كه شيطان گفت، نگفتند. خداوند فرمود: «و تا خدا نخواهد، [شما]نخواهيد خواست» . و فرشتگان گفتند: «ما را جز آنچه [خود]به ما آموخته اى، هيچ دانشى نيست» . و پيامبران چنان كه در قصّه نوح آمده، گفتند: «و اگر بخواهم شما را اندرز دهم، در صورتى كه خدا بخواهد شما را بى راه بگذارد، اندرز من شما را سودى نمى بخشد» . و بهشتيان گفتند: «و اگر خدا ما را رهبرى نمى كرد، ما خود، هدايت نمى يافتيم» . و جهنّميان گفتند: «پروردگارا! شقاوت ما بر ما چيره شد» و شيطان گفت: «پروردگارا! به سبب آن كه مرا گم راه ساختى» .