حدیث دربارهنشانه هاى جاهل

عنه صلى الله عليه و آله:سِتُّ خِصالٍ يُعرَفُ فِي الجاهِلِ: الغَضَبُ مِن غَيرِ شَرٍّ، وَالكَلامُ مِن غَيرِ نَفعٍ، وَالعَطِيَّةُ في غَيرِ مَوضِعِها، وإفشاءُ السِّرِّ، وَالثِّقَةُ بِكُلِّ أحَدٍ، لا يَعرِفُ صَديقَهُ مِن عَدُوِّهِ. ۱

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:شش خصلت است كه در نادان يافت مى شود: خشم بدون [زمينه]بدى، سخن بيهوده، بخشش در غير جايگاهش، آشكار ساختن رازها، اعتماد به هر كس، و [اين كه] دوستش را از دشمنش باز نمى شناسد.

۱.معدن الجواهر: ص 53؛ شرح نهج البلاغة: ج 20 ص 302 ح 453 عن الإمام عليّ عليه السلام وفيه «شيء» بدل «شرّ» و ص 277 ح 193 نحوه.

کلیدواژه‌ها حکمت نامه پیامبر اعظم در یک نگاه حکمت های عقلی و علمی عقل و جهل نشانه های جاهل

احادیث دیگر این موضوع

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:تمام خوبى ها، با خرد به دست مى آيد و كسى كه خردمند نيست، دين ندارد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:اصل آدمى، به خرد اوست، و كسى كه خردمند نيست، ديندار نيست.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:ديندارىِ آدمى، به خرد اوست و آن كه خردمند نيست، دين ندارد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:نادانى، سرِ همه بدى هاست.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:پروردگارت را اطاعت كن تا خردمند ناميده شوى، و او را نافرمانى مكن كه نادان ناميده مى شوى.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:نادان، كسى است كه از خدا نافرمانى كند، گرچه زيباچهره و [داراى]موقعيتى بزرگ باشد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در پاسخ كسى كه از نشانه هاى نادان پرسيد ـ: اگر با او همنشين شوى، تو را خسته مى كند و اگر از او كناره گيرى كنى، تو را دشنام مى دهد. اگر چيزى را به تو ببخشد، منّت مى گذارد و اگر چيزى را به او ببخشى، ناسپاسى مى كند. اگر رازى را در اختيارش بگذارى، خيانت مى كند و اگر رازى را در اختيار تو نهد، تو را [به افشاى آن،]متّهم مى سازد. اگر بى نياز شود، ناسپاسى مى كند و سرسخت و خشن مى گردد و اگر تنگ دست شود، بى پروا نعمت هاى خدا را انكار مى كند. اگر شاد باشد، زياده روى مى كند و طغيان مى ورزد، و اگر غمگين باشد، نااميد مى گردد. اگر بخندد، قهقهه مى زند و اگر گريه كند، در هم شكسته مى شود. از نيكان، بدگويى مى كند. خدا را دوست نمى دارد و در رفتارش، او را در نظر نمى گيرد. از خداوند، حيا نمى كند و به ياد او نيست. اگر او را خشنود كنى، تو را مى ستايد و آنچه از خوبى ها در تو نيست، به تو نسبت مى دهد، و اگر ناراضى گردد، ستايشِ او مى رود و آنچه از بدى در تو نيست، به تو نسبت مى دهد. اين، روش نادان است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:دنيا، سراى كسى است كه سرا ندارد و ثروتِ كسى است كه ثروت ندارد. آن كه خردمند نيست، براى دنيا گردآورى مى كند، و آن كه فهم ندارد، در پىِ شهوت هاى دنيايى مى رود، و آن كه عالِم نيست، براى دنيا دشمنى مى كند، و آن كه ژرف انديش نيست، براى دنيا حسادت مى ورزد، و آن كه اهل يقين نيست، براى دنيا تلاش مى كند.