خردورزى

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:از خرد، راه نمايى بگيريد تا راه يابيد، و از خرد، نافرمانى مكنيد كه پشيمان مى شويد.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خدا با چيزى بهتر از خرد، بندگى نمى شود.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سَرور كارها در هر دو سراى، خرد است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ به على عليه السلام ـ: اى على! هر گاه بندگان با نيكى كردن، به آفريدگار خويش نزديك شوند، تو با خردورزى به او نزديك شو تا از آنان پيشى گيرى.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ پس از اين كه قول خداوند را كه: «خجسته است كسى كه حكومت جهان هستى، به دست اوست» تا «كدام يك از شما بهتر عمل مى كنيد» تلاوت كرد ـ: هر يك از شما كه رفتارش نيكوتر باشد، هموست كه خردى نيكوتر دارد و بيشتر، از گناهان، پرهيز مى كند و در بندگىِ خدا، شتابان تر است.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در سفارش به عبد اللّه بن مسعود ـ: اى پسر مسعود! هر گاه كارى انجام مى دهى، بر پايه دانش و خرد انجام بده. بپرهيز از آن كه بدون انديشه و دانش، دست به كارى بزنى؛ زيرا خداوند بزرگ مى فرمايد: «و مانند آن [زنى]مباشيد كه رشته خود را پس از محكم بافتن، [يكى يكى] از هم مى گسست» .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:سَرور بهشتيان پس از پيامبران، خردمندترينِ آنهاست و برترينِ مردم، خردمندترينِ آنهاست.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهـ در سفارش به على عليه السلام ـ: اى على! هر گاه مردم با انجام دادن انواع كارهاى نيك، به خداوند تقرّب مى جويند، تو انواع خرد را به دست آور كه از آنان در قرب به خداوند و كسب رتبه در دنيا و آخرت، پيشى خواهى گرفت.

تاريخ بغدادـ به نقل از عطا ـ: ابن عبّاس بر عايشه وارد شد و گفت: اى اُمّ المؤمنين! از ميان دو انسانى كه يكى كم شب زنده دارى مى كند و بيشتر مى خوابد و ديگرى كه كمتر مى خوابد و بيشتر شب زنده دارى مى كند، كدام را بيشتر دوست مى دارى؟ عايشه گفت: من همين را از پيامبر خدا سؤال كردم و ايشان فرمود: «كسى را كه خردمندتر است». پرسيدم: من از عبادت آنان پرسيدم [و شما از خردشان سخن مى گويى؟]. فرمود: «اى عايشه! آنان به اندازه خردشان مورد سؤال قرار مى گيرند. هر كه خردمندتر باشد، در دنيا و آخرت، برتر است».

حلية الأولياءـ به نقل از ابو ايّوب انصارى ـ: پيامبر خدا فرمود: «دو مرد وارد مسجد مى شوند و نماز مى گزارند. آن گاه، در حالى باز مى گردند كه نمازِ يكى، سنگين تر از كوه اُحُد است و نماز ديگرى، همسنگ ذرّه اى نيست». ابو حميد ساعدى پرسيد: چگونه چنين مى شود، اى پيامبر خدا؟ فرمود: «اگر يكى خردمندتر باشد». باز پرسيد: چگونه مى شود؟ فرمود: «اگر يكى در مقابل گناهان، خودنگهدارتر باشد و در انجام دادن خوبى ها شتاب و ولع بيشترى به خرج دهد، گرچه در امور مستحبّى، از ديگرى پايين تر باشد».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:چه بسيار خردمندى كه دستورهاى خداوند را با بينش الهى دريافته است، امّا نزد مردم، خوار و زشت منظر است؛ ولى در آينده رستگار مى شود! و چه بسيار سخنورى كه نزد مردم، زيباروست؛ ولى در قيامت به هلاكت مى افتد!

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:فرشتگان، با خرد، در فرمان بردارى از خداوند، كوشش و تلاش كردند و انسان هاى مؤمن نيز به اندازه خردشان، در راه طاعت خداوند كوشش و تلاش نمودند. پس، از ميان آنان، كسانى بيشترينْ فرمان بردارى از خداوند را به جاى آوردند كه بيشترينْ بهره را از خرد داشتند.