نادانى و ناهشيارى
3 حدیث
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:خَلَقَ اللّهُ عَزَّ وجَلَّ الإِنسَ ثَلاثَةَ أصنافٍ: صِنفٌ كَالبَهائِمِ، قالَ اللّهُ تَعالى: «لَهُمْ قُلُوبٌ لَايَفْقَهُونَ بِهَا وَلَهُمْ أَعْيُنٌ لَايُبْصِرُونَ بِهَا وَلَهُمْ ءَاذَانٌ لَايَسْمَعُونَ بِهَا أُوْلَئِكَ كَالأَْنْعَـمِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ» .
وصِنفٌ أجسادُهُم أجسادُ بَني آدَمَ، وأرواحُهُم أرواحُ الشَّياطينَ.
وصِنفٌ في ظِلِّ اللّهِ عَزَّ وجَلَّ يَومَ لا ظِلَّ إلّا ظِلُّهُ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خداوند عز و جل انسان ها را بر سه گروه آفريد: گروهى چون ستوران اند. خداوند متعال فرموده است: «دل هايى دارند كه با آنها دريافت نمى كنند، و چشمانى دارند كه با آنها نمى بينند، و گوش هايى دارند كه با آنها نمى شنوند. آنان، همانند چارپايان اند؛ بلكه گم راه ترند» .
گروهى تن هايشان، تن هاى آدمى زادگان است، و جان هايشان، جان هاى اهريمنان، و گروهى در سايه خداوند عز و جل هستند در آن روزى كه سايه اى جز سايه او نيست.
۱.كتاب العظمة لأبى الشيخ: ص 416 ح 1093، المطالب العالية: ج 3 ص 267 ح 3450، نوادر الاُصول: ج 1 ص 128، تفسير القرطبي: ج 1 ص 318 كلّها عن أبي الدرداء والثلاثة الأخيرة نحوه، كنز العمّال: ج 6 ص 143 ح 15179؛ بحار الأنوار: ج 63 ص 292 نقلاً عن ابن أبي الدنيا في كتاب مكائد الشيطان عن أبي الدرداء.
الإمام عليّ عليه السلامـ في الحِكَمِ المَنسوبَةِ إلَيهِ ـ: قَبيحٌ بِذِي العَقلِ أن يَكونَ بَهيمَةً وقَد أمكَنَهُ أن يَكونَ إنسانا، وقَد أمكَنَهُ أن يَكونَ مَلَكا، وأن يَرضى لِنَفسِهِ بِقُنيَةٍ مُعارَةٍ وحَياةٍ مُستَرَدَّةٍ، ولَهُ أن يَتَّخِذَ قُنيَةً مُخَلَّدَةً وحَياةً مُؤَبَّدَةً. ۱
امام على عليه السلامـ در حكمت هاى منسوب به ايشان ـ: براى صاحب خِرد، زشت است كه حيوان باشد، در حالى كه مى تواند انسان باشد، و مى تواند فرشته باشد، و [برايش زشت است كه] به دارايىِ عاريتى و زندگى باز ستاندنى رضايت دهد، در حالى كه مى تواند دارايى جاويدان و زندگى ابدى به دست آورد.
۱.شرح نهج البلاغة: ج 20 ص 306 ح 508.
الإمام زين العابدين عليه السلامـ مِن دُعائِهِ عليه السلام فِي التَّحميدِ للّهِِ عَزَّ وجَلَّ ـ:. الحَمدُ للّهِِ الَّذي لَو حَبَسَ عَن عِبادِهِ مَعرِفَةَ حَمدِهِ عَلى ما أبلاهُم مِن مِنَنِهِ المُتَتابِعَةِ وأسبَغَ عَلَيهِم مِن نِعَمِهِ المُتَظاهِرَةِ، لَتَصَرَّفوا في مِنَنِهِ فَلَم يَحمَدوهُ، وتَوَسَّعوا في رِزقِهِ فَلَم يَشكُروهُ، ولَو كانوا كَذلِكَ لَخَرَجوا مِن حُدودِ الإِنسانِيَّةِ إلى حَدِّ البَهيمِيَّةِ، فَكانوا كَما وَصَفَ في مُحكَمِ كِتابِهِ: «إِنْ هُمْ إِلَا كَالْأَنْعَـمِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِيلاً» ۱. ۲
امام زين العابدين عليه السلامـ از دعاى ايشان در ستايش خداوند عز و جل ـ:. ستايش، خدايى را كه اگر شناخت ستايش خود را در برابر احسان هاى پياپى و نعمت هاى فراوانى را كه به بندگانش ارزانى داشته است، از آنان باز مى داشت، از نعمت هايش بهره مى گرفتند و ستايشش نمى كردند، و از روزى او، بى دريغ برخوردار مى شدند؛ ليكن سپاسش نمى گفتند، و اگر چنين بودند، آن گاه از مرزهاى انسانيت به مرز حيوانيت، سقوط مى كردند و چنان مى شدند كه خداوند در كتاب استوار خود فرموده است: «آنان، همانند چارپايان اند؛ بلكه گم راه تر از آنان اند» .