آن كه شب قدر را درمى يابد
6 حدیث
الإمام الباقر عليه السلام:إنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه و آله لَمَّا انصَرَفَ مِن عَرَفاتٍ وسارَ إلى مِنى، دَخَلَ المَسجِدَ فَاجتَمَعَ إلَيهِ النّاسُ يَسأَلونَهُ عَن لَيلَةِ القَدرِ، فَقامَ خَطيبا، فَقالَ ـ بَعدَ الثَّناءِ عَلَى اللّهِ عز و جل ـ:
«أمّا بَعدُ، فَإِنَّكُم سَأَلتُموني عَن لَيلَةِ القَدرِ ولَم أطوِها عَنكُم لِأَنّي لَم أكُن بِها عالِما، اِعلَموا أيُّهَا النّاسُ أ نَّهُ مَن وَرَدَ عَلَيهِ شَهرُ رَمَضانَ وهُوَ صَحيحٌ سَوِيٌّ فَصامَ نَهارَهُ، وقامَ وِردا مِن لَيلِهِ، وواظَبَ عَلى صَلاتِهِ وهَجَّرَ إلى جُمُعَتِهِ، وغَدا إلى عيدِهِ؛ فَقَد أدرَكَ لَيلَةَ القَدرِ، وفازَ بِجائِزَةِ الرَّبِّ عز و جل». ۱
امام باقر عليه السلام:پيامبر صلى الله عليه و آله، چون از عرفات برگشت و به مِنا رفت، وارد مسجد شد. مردم، گِرد او جمع شدند و از شب قدر مى پرسيدند. پيامبر صلى الله عليه و آله به سخن ايستاد و پس از ثناى الهى چنين فرمود:
«امّا بعد، شما مرا از شب قدر پرسيديد، بيان نكردن آن براى اين نبود كه نسبت به آن عالِم نبودم. بدانيد ـ اى مردم ـ هر كس ماه رمضان بر او وارد شود و او صحيح و سالم باشد، پس، روزش را روزه بدارد و بخشى از شب آن را به عبادت برخيزد و مواظب نمازش باشد و در گرماى آن به نماز جمعه اش برود و سحرگاه به نماز عيدش برود، به يقين، شب قدر را دريافته و به جايزه پروردگار، دست يافته است».
۱.كتاب من لا يحضره الفقيه: 2 / 97 / 1834، ثواب الأعمال: 89 / 3 كلاهما عن زرارة، المقنعة: 307، روضة الواعظين: 382، بحار الأنوار: 97 / 18 / 40.
رسول اللّه صلى الله عليه و آله:مَن صَلّى مِن أوَّلِ شَهرِ رَمَضانَ إلى آخِرِهِ في جَماعَةٍ، فَقَد أخَذَ بِحَظٍّ مِن لَيلَةِ القَدرِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس از آغاز تا پايان ماه رمضان، نماز را به جماعت بخواند، بهره اى از شب قدر برده است.
۱.كنز العمّال: 8 / 545 / 24090 نقلاً عن تاريخ بغداد عن أنس.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن صلّى لَيلَةَ القَدرِ العِشاءَ وَالفَجرَ في جَماعَةٍ، فَقَد أخَذَ مِن لَيلَةِ القَدرِ بِالنَّصيبِ الوافِرِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس شب قدر، نماز عشا و صبح را به جماعت بخواند، بهره سرشارى از شب قدر برده است.
۱.تاريخ بغداد: 5 / 330، كنز العمّال: 8 / 545 / 24089.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن صَلَّى المَغرِبَ وَالعِشاءَ في جَماعَةٍ، حَتّى يَنقَضِيَ شَهرُ رَمَضانَ، فَقَد أصابَ مِن لَيلَةِ القَدرِ بِحَظٍّ وافِرٍ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس نماز مغرب و عشا را به جماعت بخواند تا آن كه ماه رمضان سپرى شود، بهره سرشارى از شب قدر برده است.
۱.شعب الإيمان: 3/340/3707، فضائل الأوقات: 67/137 كلاهما عن أنس، كنز العمّال: 8/545/24091.
عنه صلى الله عليه و آله:مَن صَلَّى العِشاءَ الآخِرَةَ في جَماعَةٍ في رَمَضانَ، فَقَد أدرَكَ لَيلَةَ القَدرِ. ۱
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:هر كس در ماه رمضان نماز عشا را به جماعت بخواند، شب قدر را دريافته است.
۱.صحيح ابن خزيمة: 3 / 333 / 2195، شعب الإيمان: 3 / 340 / 3706، فضائل الأوقات للبيهقي: 67 / 138 كلّها عن أبي هريرة، كنز العمّال: 8 / 545 / 24092.
الإقبال:في كِتابِ عَليِّ بنِ إسماعيلَ المِيثَميِّ: في كِتابٍ أصلُهُ عَن عَليِّ بنِ الحُسَينِ عليهماالسلام: كانَ إذا دَخَلَ شَهرُ رَمَضانَ تَصَّدَّقَ في كُلِّ يَومٍ بِدِرهَمٍ، فَيَقُولُ: «لَعَلِّي اُصيبُ لَيلَةَ القَدرِ». ۱
الإقبال:در كتاب على بن اسماعيل ميثمى، چنين آمده است:
در نوشته اى كه اصل آن از امام سجّاد عليه السلام است، نقل شده كه آن امام، هر گاه ماه رمضان فرا مى رسيد، هر روز، يك درهم صدقه مى داد و مى فرمود: «شايد شب قدر را دريابم». ۲
۱.الإقبال: 1 / 150، بحار الأنوار: 98 / 82 / 1.
۲.سيّد ابن طاووس در ذيل اين حديث گفته است: «بدان كه مولاى ما، زين العابدين عليه السلام، از همه مردم زمانش به شب قدر، داناتر بود و او در آن روزگار، صاحب امر و ويژه آگاهى از آن راز بود. و شايد مقصود از اين كه در آن ماه، هر روز صدقه مى داد، اين بود كه ديگران كه شب قدر را نمى شناختند، در دادن صدقات و انجام دادن كارهاى نيك در هر روز از ماه رمضان به او اقتدا كنند تا شب قدر را در يابند و آن شب را با صدقه وكار نيك درك كنند.
مى گويم: شايد مقصود مولاى ما امام سجّاد عليه السلام از هر روز آشكارا درهمى صدقه دادن، اين بوده كه خود را از دشمنان بپوشاند و بدين گونه وانمود كند شب قدر را نمى شناسد، تا از او نخواهند كه آن شب را به آنان بشناساند؛ چرا كه ايشان، در روزگارى بوده كه از حاكمان بنى اميّه تقيّه مى كرده است.
مى گويم: شايد هم مقصود امام عليه السلام آن بوده كه دشمنانش را خوار سازد تا آنان ندانند كه از شيعيان، چه ابراز مى شود. اين كه شب قدر، در يكى از سه شب است: شب نوزدهم ماه يا بيست و يكم يا بيست و سوم، مى تواند كيفرى براى دشمنان باشد به خاطر دشمنى شان».