حدیث دربارهدانش و حكمت

دانشنامه عقاید اسلامی ج ۱، ص ۳۴۷، ح ۳۲۵

امام علی علیه‌السلام

دانش و حكمت

عنه عليه السلام:مَن مَلَكَ عَقلَهُ كانَ حَكيمًا. ۱

امام على عليه السلام:آن كه مالك خردِ خويش شود، حكيم است.

۱.غرر الحكم: ح 8282، عيون الحكم والمواعظ: ص 447 ح 7880.

کلیدواژه‌ها بهشت نام های بهشت خرد عوامل بهشتی شدن +3 مورد دیگر

احادیث دیگر این موضوع

۸

تفسير العيّاشىـ به نقل از سليمان بن خالد ـ: از امام صادق عليه السلامدرباره آيه: «و به هر كس حكمت داده شود، خيرى فراوان داده شده است» ، سؤال كردم. فرمود: «حكمت، همان شناخت و فقيه شدن در دين است. هر كس از شما كه فقيه گردد، او حكيم است».

امام كاظم عليه السلامـ در سفارش به هشام بن حكم ـ: اى هشام! خداوند متعال در كتابش فرموده است: «قطعا در اين [عقوبت ها] براى هر صاحب دل و حق نيوشى كه خود به گواهى ايستد، عبرتى است» ؛ يعنى [براى كسى كه] خرد [دارد]. وفرموده است: «وبه راستى، لقمان را حكمت داديم» ، [يعنى]فهم وخرد [داديم]. اى هشام! خداوند، پيامبران و رسولانش را مبعوث نكرد، مگر بدان جهت كه از خداوند خِرد دريافت ر. ك: ص 426 پ 1. كنند [و از بصيرت الهى برخوردار گردند]. بهترين كسانى كه دعوت پيامبران را پاسخ گفتند، آنانى هستند كه از شناختِ نيكو برخوردارند؛ و كسانى داناتر به دستورات و شئون الهى اند كه از خردى نيكوتر بهره مندند؛ و آنانى كه از خردى كامل تر برخوردار باشند، به جايگاهى برجسته تر در دنيا و آخرت دست خواهند يافت. اى هشام! چگونه كارهايت در نزد خداوند، پاكيزه باشد و رشد كند، با آن كه دلت از امر الهى، دورى جُسته و با پيروى از هوس ها او را بر خردت پيروز كرده اى. اى هشام! [پرچم] حق براى پيروى از خداوند، بر افراشته شده است و رستگارى، تنها در گرو پيروى است، و پيروى، جز با دانش، حاصل نمى گردد. دانش با آموختن، به دست مى آيد، و آموختن، به خرد، گره مى خورد. دانش را بايد از عالم ربّانى آموخت و شناخت دانش، با خرد است. كسى كه از خداوند خرد دريافت نكند [و از بصيرت الهى برخوردار نباشد]، از او نخواهد ترسيد؛ و آن كه از خداوند، شناختى به دست نياورَد ر. ك: ص 426 پ 1.، دلش در گرو شناختى استوار كه حقيقتِ آن را بيابد، نخواهد شد و از چنين شناختى بهره مند نخواهد گشت، مگر آن كه سخنش كارش را تصديق كند [يعنى خود، خوبى ها را انجام دهد و بدان امر كند و از زشتى ها دورى گزيند و از آن نهى نمايد] و درونش با آشكارش موافق باشد؛ چرا كه خداوندِ مبارك نام، ظاهر را نشانه باطن پنهان و سخنگوى آن قرار داد.ر. ك: ص 426 پ 1.

امام كاظم عليه السلامـ در سفارش به هشام بن حكم ـ: اى هشام! به درستى كه خرد، همراه دانش است. خداوند فرمود: «اين مثال ها را براى مردم مى زنيم و جز دانشوران، آن را در نمى يابند» .

امام على عليه السلام:خرد و دانش، همپاى يكديگرند و به يك رَسَن بسته اند؛ از هم جدا نمى شوند و با هم ستيز نمى كنند.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:خرد، بازدارنده از نادانى است و نفْس، به سانِ پليدترين چارپاست كه اگر مهار نگردد، سرگردان مى شود. پس خرد، مهار نادانى است.

امام على عليه السلام:آن كه خردمند شود، آگاه مى گردد.

امام على عليه السلام:خرد، پايه دانش و دعوت كننده به فهم است.

امام على عليه السلام:با خردها، قله دانش ها به دست آيند.